Skip to main content

Seicosis 么l-enedigol ac anhwylder deubegynol: ymchwil yn dangos y gwahaniaeth am y tro cyntaf

Mae papur ymchwil newydd ar seicosis 么l-enedigol a'i gysylltiad ag anhwylder deubegynol, dan arweiniad ymchwilwyr yn yr Isadran Meddygaeth Seicolegol a鈥檙 Niwrowyddorau Clinigol, wedi cadarnhau gwahaniaethau rhwng y ddau am y tro cyntaf. Mae'r Cynorthwy-ydd Ymchwil Jessica Yang yn dweud wrthym am yr effaith y bydd eu hymchwil, sydd wedi鈥檌 chyhoeddi yng nghyfnodolyn The Lancet Psychiatry, yn ei chael.

Ers dros 150 mlynedd mae seicosis 么l-enedigol wedi bod yn ddadleuol, ac mae hyn wedi rhwystro pobl sydd am wneud ymchwil yn y maes.

Mae’r diffyg cydnabyddiaeth swyddogol mewn llawlyfrau diagnostig wedi rhwystro ymchwil ac wedi achosi cryn ddryswch i glinigwyr a menywod, gyda chanlyniadau negyddol posibl.

Ein nod oedd archwilio a yw anhwylder deubegynol a seicosis 么l-enedigol yr un mor debyg o ran symptomau, prognosis a ffactorau risg ag yr ydym yn credu.

Cyflyrau tebyg, ond gwahanol

Mae rhai gwahaniaethau, gan gynnwys tystiolaeth bod menywod sy鈥檔 cael seicosis 么l-enedigol am y tro cyntaf yn llai tebygol o gael y cyflwr eto os ydynt yn cael triniaeth briodol.

Felly, roeddem am gymharu geneteg yr anhwylderau hyn er mwyn deall yn well y gwahaniaethau a’r elfennau tebyg.

Cymharwyd menywod 芒 seicosis 么l-enedigol am y tro cyntaf, lle seicosis 么l-enedigol oedd eu profiad cyntaf o episod seiciatrig, a menywod ag anhwylder deubegynol yr oedd eu cyflwr wedi dychwelyd yn ystod y cyfnod 么l-enedigol, ynghyd 芒 gr诺p arall o fenywod fel gr诺p rheoli.

Roedd yr astudiaeth yn y DU yn cynnwys 203 o fenywod 芒 seicosis 么l-enedigol am y tro cyntaf, ynghyd 芒 1,225 o fenywod ag anhwylder deubegynol a oedd wedi rhoi genedigaeth, a gr诺p rheoli o 2,809 o fenywod o’r boblogaeth gyffredinol nad oeddent yn profi’r cyflwr.

Edrychwyd yn benodol ar eu risg genetig ar gyfer sgitsoffrenia, iselder difrifol, ac anhwylder deubegynol.

Wrth edrych ar eu risg ar gyfer sgitsoffrenia ac anhwylder deubegynol, roedd gan fenywod ag anhwylder deubegynol a menywod 芒 seicosis 么l-enedigol am y tro cyntaf lefelau tebyg, ac roedd hyn yn uwch na鈥檙 gr诺p rheoli.

Ond pan oeddem yn edrych ar y risg ar gyfer iselder difrifol, roedd gan fenywod 芒 seicosis 么l-enedigol am y tro cyntaf lefelau tebyg i鈥檙 gr诺p rheoli, ond roeddent yn is na鈥檙 menywod ag anhwylder deubegynol.

Dangos gwahaniaethau am y tro cyntaf

Mae ein hymchwil yn awgrymu y gallai seicosis 么l-enedigol fod yn rhannol wahanol o safbwynt genetig i anhwylder deubegynol sy鈥檔 dychwelyd ar 么l genedigaeth, lle roedd y profiadau hyn gynt yn cael eu cymharu.

Yn y gorffennol, mae ymchwilwyr wedi dangos bod gwahaniaethau clinigol rhwng y ddau, ond dyma’r tro cyntaf i’r gwahaniaethau hyn gael eu cadarnhau.

Mae’n awgrymu bod mecanweithiau biolegol ar waith sy鈥檔 wahanol ond yn gorgyffwrdd, a bydd yn helpu o ran cydnabod seicosis 么l-enedigol fel anhwylder mewn llawlyfrau diagnostig.

A doctor checks on her patient

Ymchwil yn arwain at driniaeth well i fenywod

Gobeithiwn y bydd hefyd yn helpu i godi ymwybyddiaeth o seicosis 么l-enedigol ac yn helpu o ran ei gydnabod fel clefyd ynddo鈥檌 hun o fewn y sbectrwm anhwylder deubegynol.

Mewn ymchwil yn y dyfodol, rydym yn gobeithio ehangu鈥檙 gwaith a wnaed yn yr astudiaeth hon drwy gasglu sampl fwy o fenywod 芒 seicosis 么l-enedigol, gan gasglu samplau yn fyd-eang, gan fod y sampl hon yn cynnwys pobl o dras Ewropeaidd yn unig.

Rydym hefyd yn gobeithio datblygu dulliau asesu ar gyfer seicosis 么l-enedigol y gellir eu defnyddio mewn gwahanol wledydd a diwylliannau, gyda chymorth gweithwyr gofal iechyd a menywod sydd 芒 phrofiad go iawn o鈥檙 cyflwr.

Darllenwch y papur llawn: Postpartum psychosis and its association with bipolar disorder in the UK: a case-control study using polygenic risk scores

Adnoddau

Rhagor o wybodaeth

Jessica Yang

Mae Jessica yn Gynorthwy-ydd Ymchwil ar gyfer yr Is-adran Meddygaeth Seicolegol a Niwrowyddorau Clinigol.

Gofrestru ar gyfer y cylchlythyr
Cyfeiriad:

Y Ganolfan Iechyd Meddwl Genedlaethol,
Prifysgol Caerdydd,
Adeilad Hadyn Ellis,
Heol Maindy,
Caerdydd
CF24 4HQ

Ff么n:
+44 (0)29 2068 8401
E-bost:
Mae鈥檙 NCMH yn rhan o鈥檙 isadeiledd ymchwil i Gymru a ariannir gan Ymchwil lechyd a Gofal Cymru. | Polisi preifatrwydd