Skip to main content

Therapi electrogynhyrfol: fy ngalwad olaf ar gyfer fy nhriniaeth iechyd meddwl

O fyw bywyd digon cyffredin i gael ei hun yn sydyn yn profi problemau iechyd meddwl critigol, mae Berlinda yn rhannu ei stori am dderbyn therapi Electrogynhyrfol (ECT) a'r gwahaniaeth a wnaeth hynny i ansawdd ei bywyd.

Nodwch fod y blog hwn yn cynnwys cyfeiriadau at hunanladdiad.

Hyd heddiw, dydw i ddim yn gwybod pam digwyddodd.

Roeddwn i mewn priodas gariadus, yn gyfforddus yn ariannol, ac yn mwynhau gyrfa lwyddiannus, er bod straen ynghlwm wrth hynny, a doedd gen i fawr ddim pryderon am anwyliaid a ffrindiau, yn sicr dim mwy nag y mae鈥檙 rhan fwyaf o bobl yn eu profi.

Ac eto, ar ddiwedd 2018, fe ges i bwl seicotig difrifol, a cheisio lladd fy hun ar sawl achlysur.

Roedd yr ymdrechion hynny’n cynnwys ceisio rhedeg i mewn i draffig, smyglo allweddi ceir a gyrru i ffwrdd yn gwbl ddi-hid, a chymryd gorddos.

An accident and emergency entrance at a hospital

Roeddwn i’n teimlo fel petai ar ben arna i

Ceisiodd fy nheulu ofalu amdana i gartre a symudodd un o’m brodyr yn 么l i mewn gyda fi a ng诺r.

Ond pan fu鈥檔 rhaid i mi fynd i鈥檙 Adran Damweiniau ac Achosion Brys oherwydd fy ngorddos, profodd hynny, hyd yn oed pan oedden nhw鈥檔 cadw llygad arna i bob dydd, eu bod nhw鈥檔 methu fy nghadw鈥檔 ddiogel.

Fe’m gwelwyd yn yr Adran Damweiniau ac Achosion Brys gan y gweithiwr cyswllt iechyd meddwl, a fu鈥檔 siarad 芒 mi a’m teulu.

Ar 么l trafod gyda’r ymgynghorydd arweiniol, fe ges i fy nghadw yno o dan Adran 3, sy’n rhoi cleifion yn gyfreithiol o dan ofal a thriniaeth gweithwyr iechyd meddwl proffesiynol am chwe mis.

Atgofion niwlog o’r ysbyty

Alla i gofio fawr ddim o’r amser hwnnw ar y ward.

Roedd rhyngweithio 芒 chleifion a staff yn anodd iawn gan fy mod yn argyhoeddedig bod pawb yno i sb茂o arnaf fi. Byddwn yn sgrifennu nodiadau i lawr ac yn eu trosglwyddo i’m teulu adeg eu hymweliadau.

Ers hynny, rwyf wedi gweld rhai o’r nodiadau hynny, ac mae鈥檔 amhosib deall y geiriau carbwl. Maen nhw mor estron i mi fel mod i’n teimlo eu bod wedi’u hysgrifennu gan rywun arall.

Ar y ward fe ges i amrywiaeth o gyffuriau, heb i鈥檙 un ohonyn nhw gael unrhyw effaith sylweddol ar fy lles meddyliol, ond ar 么l mis neu ddau, ces i ganiat芒d i fynd allan yng nghwmni nyrsys neu鈥檙 teulu.

Yn ystod un prynhawn arbennig o gythryblus pan oeddwn i allan gyda fy ng诺r a nhad mewn siop goffi leol fe gynhyrfais i鈥檔 l芒n, gan guro fy mhen yn erbyn bwrdd a sgrechian a gweiddi nad oeddwn am fynd yn 么l i’r ward.

Ar 么l llawer o bersw芒d a chysuro tyner, fe’m gyrrwyd yn 么l i’r ward yn y pen draw gyda fy ng诺r yn gafael ynof fi i鈥檓 hatal rhag ceisio neidio allan o’r car.

Hyd yn oed ar 么l esbonio wrth y staff sut roeddwn i wedi bod y prynhawn hwnnw ac y dylwn gael fy ngoruchwylio, ces i fynd allan y diwrnod canlynol am y tro cyntaf am 15 munud ar fy mhen fy hun.

A series of greyscale brain scans

Fe gerddais i allan o dir yr ysbyty at y ffordd fawr oedd gerllaw.聽 Eisteddais am beth amser, yn pendroni ynghylch beth oedd yn digwydd ac yna – alla i ddim cofio beth sbardunodd fi – fe redais i rhwng y ceir oedd wedi parcio ac o flaen cerbyd oedd yn dod.

Dydw i ddim yn gwybod oeddwn i’n lwcus neu oedd y gyrrwr wedi llwyddo i ymateb yn rhyfeddol o gyflym, ond 鈥渄im ond鈥 torri fy nghoes wnes i.

Fe’m cymerwyd i adran damweiniau ac achosion brys mewn ysbyty gwahanol, bu鈥檔 rhaid i mi gael llawdriniaeth ar fy nghoes, ac fe osodwyd cawell allanol amdani.

Ar yr adeg hon y ces i nyrs 24 awr o’r ward iechyd meddwl a fyddai鈥檔 gwylio drosof fi鈥檔 barhaus.

Profi, methu ac ECT

Rhoddwyd cynnig ar fwy o gyffuriau ac amrywio鈥檙 dosau er mwyn ceisio sicrhau unrhyw fath o welliant ond heb lwyddiant.

Tua diwedd Ionawr 2019, awgrymwyd y syniad o therapi electrogynhyrfol (ECT) gan d卯m amlddisgyblaeth (MDT).

Rwy’n credu mai’r rheswm pam na wnes i ddadlau na cheisio diystyru’r driniaeth hon oedd nad oedd unrhyw beth arall wedi gweithio, felly roedd fy mharanoia yn argyhoeddedig na fyddai dim yn tycio.

Roedd fy nheulu’n amheus am ECT ond roeddent yn dawelach eu meddwl ar 么l siarad 芒’m hymgynghorydd ac wedi i mrawd ymchwilio i鈥檙 pwnc.

Dywedodd y ddau ohonynt, er nad yw’r rhesymau y tu 么l i’r manteision yn glir, fod y ffaith ei fod wedi helpu llawer o bobl yn fy sefyllfa i yn sylweddol yn fwy na digon o reswm i roi cynnig arni.

Roedd pryder o hyd, gan fod yn rhaid rhoi caniat芒d y claf ar gyfer ECT, y byddwn yn newid fy meddwl ac yn penderfynu peidio 芒 chael y driniaeth, ond ym mis Chwefror 2019 llofnodais y ffurflen ganiat芒d ac fe aethon nhw 芒 fi draw i’r ystafelloedd triniaeth ddewisol ar gyfer y gyntaf o ddeuddeg sesiwn.

Pulses of energy lighting up a ball

Triniaeth ECT yn dechrau

Alla i gofio dim am unrhyw un o’r triniaethau, ond roeddwn i鈥檔 cael teimlad aruthrol o 鈥榓dnewyddiad鈥 wedi i effaith yr anesthetig ddod i ben. Byddwn i’n cysgu llawer wedyn.

Y dydd Mawrth ar 么l fy nhriniaeth gyntaf oedd pen-blwydd fy ng诺r, ac mae e’n dal i ddweud mai dyna’r anrheg pen-blwydd orau a gafodd erioed, sef fy mod i, ar 么l iddo gael ei adael mewn i鈥檙 ward, wedi鈥檌 weld, wedi gwenu鈥檔 braf arno, ac wedi codi o nghadair olwyn a rhoi cwtsh iddo fe.

Mae dagrau’n dal i gronni ynddo pan fydd yn adrodd y stori honno wrthyf fi. Y noson honno oedd y tro cyntaf iddo gael cipolwg ar y person oeddwn i o鈥檙 blaen.

Mae pawb yn dweud bod y newid ynof fi wedi digwydd bron ar unwaith. Ar 么l bod yn ymosodol ac yn sarhaus gyda’r staff, y cleifion ac ymwelwyr eraill, fe ddechreuais ymwneud 芒 phawb.

Roedd fy swydd yn y sector lletygarwch, felly dwy erioed wedi cael unrhyw drafferth siarad a dod ymlaen 芒 phobl ac yn awr roedden nhw o’r diwedd yn gallu gweld sut un oeddwn i mewn gwirionedd.

Roeddwn i鈥檔 dal i gael cyfnodau o dywyllwch, ond ychydig iawn oeddent, ac fe aethon nhw鈥檔 fwy prin wrth i’m triniaethau bob dydd Llun a dydd Iau fynd rhagddynt.

Wedi i mi gael rhyw bedair sesiwn, fe ges i ganiat芒d i adael y ward.聽聽 I ddechrau, byddwn i鈥檔 mynd allan gyda鈥檙 teulu i gael coffi a rhywbeth bach i鈥檞 fwyta, ond yn y diwedd roeddwn i鈥檔 cael mynd allan ar fy mhen fy hun.

Pan fyddwn i allan ar fy mhen fy hun, byddwn i鈥檔 aml yn derbyn ceisiadau gan gleifion eraill ar y ward i gasglu papurau newydd, sigar茅ts neu fyrbrydau iddyn nhw o’r garej lawr y ffordd, yr un ffordd yr oeddwn wedi rhedeg allan iddi dri mis ynghynt.

Daeth fy nhriniaethau i ben ar 么l sesiwn deg, gan fod teimlad fy mod wedi elwa cymaint 芒 phosib o鈥檙 ECT.

Ddechrau mis Ebrill cefais anrheg pen-blwydd wych i mi fy hun hefyd pan lofnododd fy ymgynghorydd y dogfennau i ganslo fy Adran 3. Fe ges i gyfle i ymlacio yn fy ngwely fy hun am y tro cyntaf ers chwe mis.

Hoffwn wybod pam mae ECT yn gweithio neu sut mae’n gwneud hynny, efallai mai dim ond sbardun oedd e, i roi cyfle i’m hymennydd adael i’r cyffuriau eraill wneud eu gwaith, ond mae wedi rhoi fy mywyd n么l i fi, ac er mod i wedi gwneud llawer o newidiadau i ofalu am fy iechyd meddwl, i ECT mae鈥檙 clod am roi cyfle i mi wella.

Darllen rhagor

Berlinda

Cafodd Berlinda, sy鈥檔 51 oed, ddiagnosis o Iselder Seicotig yn hwyr yn 2018 a chafodd ei thrin 芒 chwrs llwyddiannus o ECT yn gynnar yn 2019. Mae hi'n mwynhau treulio amser gyda'i theulu a'i ffrindiau, sy鈥檔 annwyl iawn ganddi, a'i dau ffrind Beau a Fleur!

Gofrestru ar gyfer y cylchlythyr
Cyfeiriad:

Y Ganolfan Iechyd Meddwl Genedlaethol,
Prifysgol Caerdydd,
Adeilad Hadyn Ellis,
Heol Maindy,
Caerdydd
CF24 4HQ

Ff么n:
+44 (0)29 2068 8401
E-bost:
Mae鈥檙 NCMH yn rhan o鈥檙 isadeiledd ymchwil i Gymru a ariannir gan Ymchwil lechyd a Gofal Cymru. | Polisi preifatrwydd